Betekenis Panta Rhei

Wat betekent de naam ‘Panta Rhei’?
 

De uitspraak "panta rhei " (alles stroomt) is afkomstig van de Griekse filosoof Heraclitus van Efeze, die leefde van ca. 625 - 575 v.C. Met deze uitspraak verwees hij naar zijn parabel waarin hij verhaalt dat men nooit tweemaal dezelfde rivier kan oversteken. Bij herhaling zou immers al het water dat door de rivier stroomt, vervangen zijn door nieuw water en daarmee de rivier wezenlijk hebben veranderd.

Heraclitus zag de kosmos als bestaande uit elkaar bestrijdende tegenstellingen. Niet alleen de macrokosmos, maar ook de menselijke wereld.
Deze bewegende tegenstellingen of tegendelen vormen in de grond - per paar - een eenheid, omdat zij uit elkaar voortkomen en op elkaar volgen (dag en nacht, leven en dood, ziekte en gezondheid, vreugde en verdriet enz.). Behalve eenheid ( 'alles is één') noemt Heraclitus dit beginsel ook Vuur: de eeuwige kosmos is Vuur, deels opvlammend, deels uitdovend, maar zó, dat altijd ergens evenveel 'opvlamt' als elders 'uitdooft'. Met andere woorden de tegenstellende delen van een paar vormen slechts dan een eenheid als beide delen in balans zijn met elkaar.


Door voortdurende veranderingen in ons leven zullen wij steeds opnieuw op zoek moeten naar een nieuwe balans, waardoor een verstoorde eenheid hersteld wordt, ook al is het soms op een lager niveau. Ziekte, zeker als het een levensbedreigende of chronische ziekte is, verstoort onze innerlijke balans. Om die balans weer te herstellen moeten wij leren accepteren dat alle dingen in het leven onderworpen zijn aan veranderingen. Pas als wij dat onder ogen durven (kunnen) zien, zullen wij innerlijke kracht kunnen vinden om zelf bij te dragen aan de ‘heelheid’ van ons bestaan’.



< Terug
HZG Breda